Yeni Zelanda

Yeni Zelanda, Güney Büyük Okyanus’da bir ada ülkesidir. Güney Yarımkürede, Okyanusya’daki Güney Pasifik adaları arasında, Avustralya’nın yaklaşık 1.200 mil (2.000 km) güney doÄŸusunda yer alır. BaÅŸlıca iki adadan- North Island ve South Island- ve birçok küçük adadan oluÅŸur. Ãœzeri kar kaplı daÄŸ manzaraları ile bilinen bir ülkedir. Yeni Zelanda’nın baÅŸkenti Wellington’dur. En büyük ve en kozmopolit ÅŸehri Auckland’dır.

Ä°klimi

Yeni Zelanda’nın Güney Yarımküre’de veya ekvatorun güneyinde olması, mevsimlerin kuzey yarım küredekilerin tam tersi olması anlamına gelir. Yazın en sıcak ayları Ocak ve Åžubat olup en soÄŸuk aylar Haziran ve Temmuzdur.

CoÄŸrafi verileri

• Konum: Okyanusya, Güney Büyük Okyanusunda adalar, Avustralya’nın güneydoÄŸusunda yer alır.
• CoÄŸrafi konumu: 41 00 Güney enlemi, 174 00 DoÄŸu boylamı
• Haritadaki konumu: Okyanusya
• Yüzölçümü: 268,680 km²
• Antipodes Adalarını, Auckland Adalarını, Bounty Adalarını, Campbell Adalarını, Chatham Adalarını ve Kermadec Adalarını içine alır.
• Sınırları: 0 km
• Sahil ÅŸeridi: 15,134 km
• Ä°klimi: Keskin bölgesel çeliÅŸkilerle birlikte ılıman iklim görülür. (Teknik olarak Dünya’daki bütün iklimler bir tek bu ülkede bulunur)
• Arazi yapısı: DaÄŸlar ve geniÅŸ kıyı ovaları ağır basmaktadır.
• Deniz seviyesinden yüksekliÄŸi:
  • en alçak noktası: Büyük Okyanus 0 m
  • en yüksek noktası: Cook Dağı 3,764 m
• DoÄŸal kaynakları: DoÄŸal gaz, demir, kum, kömür, kereste, hidro enerji, altın, kireçtaşı
• Arazi kullanımı: Topraklari tarima uygundur* daimi ekinler: %5
• otlaklar: %50
• ormanlık arazi: %28diÄŸer: %8 (1993 verileri)
• Sulanan arazi: 2,850 km² (1993 verileri)
• DoÄŸal afetler: Depremler ülke genelinde ortaya çıkmalarına raÄŸmen ÅŸiddetli deÄŸiller, volkanik etkinlik fazladır.

Nüfus bilgileri

Nüfusu yaklaşık 3,6 milyon olup %80′i ÅŸehirde yaÅŸamaktadır ve çoÄŸu turizm gibi servis sektöründen geçimini saÄŸlamaktadır. Nüfusun yaklaşık %75′i Avrupa kökenlilerden oluÅŸur. Maoriler Yeni Zelanda’nın yerlileri olup nüfusun yaklaşık %10′unu oluÅŸturur. Nüfusun kalanını eÅŸit olarak Avrupalılar, Pasifik adalılar ve Asyalılar oluÅŸturur.

• Nüfus: 4.076.140 (Temmuz 2006 verileri)
• YaÅŸ yapısı:
  • 0-14 yaÅŸ: %22.36 (erkek 442,738; kadın 421,462)
  • 15-64 yaÅŸ: %66.11 (erkek 1,281,781; kadın 1,272,674)
  • 65 yaÅŸ ve üzeri: %11.53 (erkek 193,895; kadın 251,579) (2001 verileri)
• Nüfus artış oranı: %1.14 (2001 verileri)
• Mülteci oranı: 4.71 mülteci/1,000 nüfus (2001 tahmini)
• Cinsiyet oranı:
  • doÄŸumlarda: 1.04 erkek/kadın
  • 15 yaÅŸ altı: 1.05 erkek/kadın
  • 15-64 yaÅŸlarında: 1.01 erkek/kadın
  • 65 yaÅŸ ve üzeri: 0.77 erkek/kadın
• toplam nüfusta: 0.99 erkek/kadın (2001 verileri)
• Bebek ölüm oranı: 6.28 ölüm/1,000 doÄŸan bebek (2001 tahmini)
• Ortalama hayat süresi:
  • Toplam nüfus: 77.99 yıl
  • erkeklerde: 75.01 yıl
  • kadınlarda: 81.1 yıl (2001 verileri)
• Ortalama çocuk sayısı: 1.8 çocuk/1 kadın (2001 tahmini)
• HIV/AIDS – hastalıklarına yakalanan yetiÅŸkin sayısı: %0.06 (1999 verileri)
• HIV/AIDS – hastalığı olan insan sayısı: 1,200 (1999 verileri)
• HIV/AIDS – hastalıklarından ölenlerin sayısı: 100 den az (1999 verileri)
• Ulus: Yeni Zelandalı
• Nüfusun etnik dağılımı: Yeni Zelanda Avrupalıları %74.5, Maori %9.7, diÄŸer Avrupalılar %4.6, Pasifik Adalılar %3.8, Asyalılar ve diÄŸerleri %7.4
• Din: Anglikan %24, Presbyterian %18, Roma Katolikleri %15, Methodist %5, Baptist %2, diÄŸer Protestanlar %3, belirlenemeyen veya dini inancı olmayan %33 (1986)
• Diller: Ä°ngilizce (resmi), Maori (resmi)
• Okur yazar oranı: 15 yaÅŸ ve üzeri için veriler
• toplam nüfusta: %99 (1980 verileri)

Yönetimi

• Ãœlke adı: New Zealand
• Geleneksel adı: Yeni Zelanda
• Kısaltma: NZ
• Yönetim biçimi: Parlamenter Demokrasi
• BaÅŸkent: Wellington
• Ä°dari bölümler: 93 yöre, 9 bölge, ve 3 ÅŸehir bölgesi;

Akaroa, Amuri, Ashburton, Bay of Islands, Bruce, Buller, Chatham Adaları, Cheviot, Clifton, Clutha, Cook, Dannevirke, Egmont, Eketahuna, Ellesmere, Eltham, Eyre, Featherston, Franklin, Golden Bay, Great Barrier Adası, Grey, Hauraki Ovaları, Hawera, Hawke’s Bölümü, Heathcote, Hikurangi, Hobson, Hokianga, Horowhenua, Hurunui, Hutt, Inangahua, Inglewood, Kaikoura, Kairanga, Kiwitea, Lake, Mackenzie, Malvern, Manaia, Manawatu, Mangonui, Maniototo, Marlborough, Masterton, Matamata, Herbert Dağı, Ohinemuri, Opotiki, Oroua, Otamatea, Otorohanga, Oxford, Pahiatua, Paparua, Patea, Piako, Pohangina, Raglan, Rangiora, Rangitikei, Rodney, Rotorua, Runanga, Saint Kilda, Silverpeaks, Southland, Stewart Adası, Stratford, Strathallan, Taranaki, Taumarunui, Taupo, Tauranga, Thames-Coromandel, Tuapeka, Vincent, Waiapu, Waiheke, Waihemo, Waikato, Waikohu, Waimairi, Waimarino, Waimate, Waimate West, Waimea, Waipa, Waipawa, Waipukurau, Wairarapa South, Wairewa, Wairoa, Waitaki, Waitomo, Waitotara, Wallace, Wanganui, Waverley, Westland, Whakatane, Whangarei, Whangaroa, Woodville

• Bağımlı toprakları: Cook Adaları, Niue, Tokelau
• Bağımsızlık günü: 26 Eylül 1907 (Ä°ngiltere’den)
• Milli bayram: Waitangi Günü (Waitangi AntlaÅŸması ile Zelanda bağımsızlığına kavuÅŸtu), 6 Åžubat 1840
• Ãœye olduÄŸu uluslararası örgüt ve kuruluÅŸlar:

ABEDA, ANZUS (ABD, Avusturalya ve Yeni Zelanda Örgütü), APEC (Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği Forumu), ARF (diyalog partneri), AsDB (Asya Kalkınma Bankası), ASEAN (diyalog partneri), AG (Avustralya Grubu), C, CCC (Gümrük İşbirliği Konseyi), CP, EBRD (Avrupa Yatırım ve Kalkınma Bankası), ESCAP (Asya ve Pasifikler Ekonomik ve Sosyal Komisyonu), FAO (Tarım ve Gıda Örgütü), IAEA (Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı), IBRD (Uluslararası İmar ve Kalkınma Bankası), ICAO (Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü), ICFTU (Uluslararası Serbest Ticaret Birlikleri Konfederastonu), ICRM (Uluslararası Kızılhaç ve Kızılay Hareketi), IDA (Uluslararası Kalkınma Birliği), IEA (Uluslararası Enerji Ajansı), IFAD (Uluslararası Tarımsal Kalkınma Fonu), IFC (Uluslararası Finansman Kurumu), IFRCS (Uluslararası Kızılhaç ve Kızılay Toplulukları Federasyonu), IHO (Uluslararası Hidrografi Örgütü), ILO (Uluslararası Çalışma Örgütü), IMF (Uluslararası Para Fonu), IMO (Uluslararası Denizcilik Örgütü), Inmarsat (Uluslararası Denizcilik Uydu Teşkilatı), Intelsat (Uluslararası Telekomünikasyon ve Uydu Örgütü), Interpol (Uluslararası Polis Teşkilatı), IOC (Uluslararası Olimpiyat Komitesi), IOM (gözemci), ISO (Uluslararası Standartlar Örgütü), ITU (Uluslararası Haberleşme Birliği), NAM (ziyaretçi), NSG, OECD (Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü),OPCW, PCA (Daimi Hakemlik Mahkemesi), Sparteca, SPC (Güney Pasifik Komisyonu), SPF, UN (Birleşmiş Milletler), UNAMSIL (BM Sierra Leone Misyonu), UNCTAD (Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Konferansı), UNESCO (Eğitim-Bilim ve Kültür Örgütü), UNIDO (Endüstriyel Kalkınma Örgütü), UNMIK (BM Kosova Geçici Yönetimi), UNMOP (BM Prevlaka Gözlem Misyonu), UNTAET (BM Doğu Timor Geçiş Yönetimi), UNTSO (BM Mütareke Gözlem Örgütü), UPU (Dünya Posta Birliği), WFTU (Dünya İşçi Sendikaları Federasyonu), WHO (Dünya Sağlık Örgütü), WIPO (Dünya Fikri Mülkiyet Teşkilatı), WMO (Dünya Meteoroloji Örgütü), WTrO (Dünya Ticaret Örgütü)

Facebook da Paylas